Lichte angstklachten komen vaak voor, namelijk bij 17% van de mannen en 21% van de vrouwen van 55 jaar en ouder. Uit onderzoek blijkt dat één op de 10 ouderen in Nederland daadwerkelijk last heeft van een angststoornis. Angstklachten worden meer gezien bij ouderen, angststoornissen bij ouderen niet.

De volgende kenmerken typeren angstklachten:

  • gevoelens van angst
  • rusteloos gevoel
  • buikpijn
  • vermoeidheid
  • moeite met concentreren
  • prikkelbaarheid
  • piekeren
  • gespannen spieren
  • slaapproblemen, bijvoorbeeld moeite met in slaap vallen of moeite met doorslapen
  • (sterke neiging tot) vermijden van specifieke situaties of gedragingen

Depressie en angst komen vaak samen voor. Meer dan 25% van de oudere mensen met een angststoornis heeft ook een depressie. Het samen voorkomen van angstklachten en depressie komt vaker voor bij meer ernstigere depressies. Vaak wordt de depressie wel herkend door de hulpverlener maar de angststoornis minder.

Er kan een samenhang zijn tussen geheugenproblemen en angstklachten. Het korte-termijn geheugen en probleemoplossend vermogen kunnen aangetast worden bij de aanwezigheid van angstklachten.

Angst in combinatie met lichamelijke ziekten

Meer dan 80% van de mensen ouder dan 65 jaar heeft een chronische ziekte, 50% heeft er zelfs twee of meer. Lichamelijke ziekten en angst hebben vaak invloed op elkaar. Angstklachten kan iemand kwetsbaar maken voor het ontwikkelen van een lichamelijke ziekte. Iemand kan bijvoorbeeld inspanning en beweging vermijden uit angst om te vallen, waardoor de lichamelijke conditie achteruit gaat.

Andersom kan een lichamelijke ziekte ook de aanleiding zijn voor het ontwikkelen van een angstklacht. Een lichamelijke ziekte kan rechtstreeks angstklachten veroorzaken, bijvoorbeeld een afwijking van de schildklier.

Ouderen gebruiken vaak medicijnen tegen lichamelijke ziekten. De bijwerkingen van deze medicijnen kunnen lijken op angstsymptomen. Denk bijvoorbeeld aan slapeloosheid en concentratieproblemen.

Angststoornis of angstklachten?

Wanneer de dagelijkse handelingen beperkt worden door de angstklachten, is er mogelijk sprake van een angststoornis. De symptomen angststoornis zijn gelijk aan de angstsymptomen die bij angsklachten ervaren worden. Het verschil is de mate van beperking. Bij een angsstoornis worden de symptomen meer beperkend en belastend ervaren. Voorbeelden:

  • het vermijden van de straat of confronterende situaties. Hiermee beperkt u uw dagelijkse leven. Misschien vraagt u altijd de buurvrouw om boodschappen voor u te doen, omdat u opziet tegen die grote supermarkt.
  • veel piekeren over bijvoorbeeld uw gezondheid, geld of familiekwesties
  • gesprekken met anderen uit de weg gaan. Dit kan vereenzaming tot gevolg hebben
  • moeite hebben met nieuwe dingen leren

Specifieke fobie of angststoornis

Er zijn verschillende soorten angststoornissen en fobieën. Allemaal hebben ze angstsymptomen die specifiek zijn voor die angststoornis of fobie.

Uitgebreide informatie over specifieke fobieën of angstoornissen leest u op de website van Parnassia Groep. Specifieke angststoornissen of fobieën zijn bijvoorbeeld:

  • gegeneraliseerde angststoornis
  • specifieke fobie voor spinnen, kleine ruimtes
  • valangst
  • straatvrees of agorafobie
  • paniekstoornis
  • Post Traumatische Stress Stoornis (PTSS)

Hulp bij een angststoornis

Herkent u zichtzelf in de genoemde angstsymptomen? Bent u op zoek naar hulp bij een angststoornis? Neem dan contact op met uw huisarts. Hij of zij kan u doorverwijzen voor behandeling bij Bavo Europoort.

Heeft u al een verwijsbrief? Dan kunt u zichzelf aanmelden voor behandeling.